آیا تا به حال دیدهاید سالمندی که قبلاً پرحرف بوده، حالا کمتر صحبت میکند یا کلمات را نامفهوم ادا میکند؟
خیلیها فکر میکنند این تغییرات فقط بخشی طبیعی از روند پیری است، اما واقعیت این است که اختلال گفتار و تکلم در سالمندان میتواند نشانهای از بیماریهای جدی مثل سکته مغزی، پارکینسون یا افسردگی باشد.
این مشکل تنها مربوط به حرف زدن نیست، بلکه روی ارتباط با خانواده، سلامت روان و حتی کیفیت زندگی سالمند تأثیر میگذارد. در این مقاله میخوانید چرا سالمندان شل حرف میزنند یا دچار اختلال گفتار میشوند، چه علائمی باید شما را نگران کند و چه راههایی برای درمان و مراقبت از آنها وجود دارد.
علت بروز اختلال گفتار در سالمندان
با بالارفتن سن، تغییرات فیزیولوژیک گستردهای در سیستمهای مختلف بدن رخ میدهد. عضلات و اعصاب بهتدریج دچار ضعف و افت عملکرد میشوند که این روند طبیعی بخشی از فرایند پیری محسوب میشود. این تغییرات شامل عضلات مسئول گفتار، زبان، لبها و حنجره نیز میشود. ضعف این عضلات میتواند منجر به کاهش وضوح گفتار، خستگی زودهنگام هنگام صحبت کردن و حتی دشواری در ادای صحیح کلمات شود. کم حرفی در سالمند یکی از نشانههای رایج این تغییرات است. این پدیده میتواند دلایل مختلفی داشته باشد:
- خستگی عضلات گفتار: به دلیل کاهش قدرت و استقامت عضلات مرتبط با تولید صدا، سالمندان ممکن است پس از مدتی صحبت کردن احساس خستگی کنند و تمایل به ادامه مکالمه نداشته باشند.
- کاهش انرژی روانی و انگیزه: با افزایش سن، ممکن است سطح کلی انرژی و انگیزه برای تعامل اجتماعی کاهش پیدا کند. این موضوع بهویژه در شرایطی که فرد با مشکلات جسمی یا بیماریهای مزمن روبهرو است، تشدید میشود.
- افسردگی یا انزوای اجتماعی: سالمندان در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به افسردگی و احساس تنهایی قرار دارند. این عوامل میتوانند میل به صحبت کردن را کاهش داده و فرد را به سمت کمحرفی سوق دهند. بنابراین، توجه به این مهم که چگونه سالمند را شاد نگه داریم، اهمیت ویژهای دارد.
- کاهش شنوایی یا مشکلات شناختی: در برخی موارد، مشکلات شنوایی یا شروع اختلالات شناختی مانند دمانس نیز باعث میشود سالمند تمایل کمتری به گفتوگو داشته باشد، چرا که درک و پاسخدهی برایش دشوارتر میشود.
در مجموع، کم حرفی در سالمند میتواند نشانهای از تغییرات طبیعی فیزیولوژیک باشد، اما در برخی موارد ممکن است علامت یک مشکل زمینهای مهمتر باشد که نیاز به توجه و بررسی بیشتر دارد.
بیماریهای زمینهای مؤثر بر گفتار
برخی بیماریها و اختلالات میتوانند مستقیماً روی تواناییهای گفتاری فرد تأثیر بگذارند. این بیماریها معمولاً از طریق آسیب به مغز، اعصاب یا عضلات مسئول گفتار، باعث تغییر در نحوه صحبت کردن، وضوح کلمات و حتی میل به صحبت کردن میشوند. مهمترین این بیماریها عبارتاند از:
۱. سکته مغزی (Stroke):
سکته مغزی زمانی رخ میدهد که خونرسانی به بخشی از مغز مختل شود. اگر نواحی مرتبط با گفتار مانند ناحیه بروکا یا ورنیکه درگیر شوند، فرد ممکن است دچار آفازی (اختلال در تولید یا درک گفتار) گردد. شدت این مشکل به محل و وسعت آسیب بستگی دارد و ممکن است گفتار کُند، نامفهوم یا بهطور کامل قطع شود.
به نقل از وبسایت ASHA – American Speech-Language-Hearing Association
بر اساس گزارش انجمن گفتار-زبان-شنوایی آمریکا (ASHA)، بین ۲۲ تا ۵۸ درصد از افرادی که دچار سکته مغزی حاد میشوند، به نوعی از اختلال گفتاری به نام دیسآرتری (Dysarthria) مبتلا میگردند. این اختلال که ناشی از آسیب به اعصاب یا عضلات مرتبط با گفتار است، میتواند به شکل چشمگیری وضوح گفتار، کنترل صدا و کیفیت تلفظ را تحت تأثیر قرار دهد. اهمیت توجه به این آمار زمانی بیشتر نمایان میشود که بدانیم دیسآرتری نهتنها بر توانایی برقراری ارتباط فرد اثر میگذارد، بلکه میتواند کیفیت زندگی و تعاملات اجتماعی او را نیز تحت الشعاع قرار دهد.
یکی از نشانههای مهم سکته علاوه بر اختلال تکلم، بروز علائمی مانند بیحسی یا ضعف در یک سمت بدن و حتی درد ناگهانی در بازو یا شانه است. بسیاری از افراد در چنین مواقعی به دنبال علت درد دست چپ میگردند، در حالی که این علامت میتواند بهطور مستقیم با سکته مغزی یا مشکلات قلبی در ارتباط باشد. بنابراین توجه به این نشانهها و مراجعه فوری به پزشک ضروری است.
۲. بیماری پارکینسون:
پارکینسون یک اختلال نورولوژیک پیشرونده است که حرکات بدن را تحت تأثیر قرار میدهد. یکی از نشانههای آن کاهش وضوح گفتار، یکنواختی صدا، کاهش بلندی صدا و کندی در ادای کلمات است. عضلات مسئول گفتار مانند سایر عضلات بدن دچار سفتی و لرزش میشوند.
۳. آلزایمر و انواع زوال عقل:
در بیماری آلزایمر و سایر اشکال زوال عقل، عملکردهای شناختی کاهش مییابد. یکی از نتایج این اختلال فراموشی واژهها، ناتوانی در بیان افکار و گاهی گفتار بیمعنا یا نامنظم است. در مراحل پیشرفته، فرد ممکن است کاملاً کمحرف یا ساکت شود.
۴. بیماریهای نورولوژیک مانند ALS (اسکلروز جانبی آمیوتروفیک):
ALS یک بیماری نورونهای حرکتی است که به تدریج باعث ضعف و تحلیل عضلات، از جمله عضلات گفتاری، میشود. فرد ممکن است دچار دیزآرتری (اختلال در تلفظ و ادای صحیح کلمات) شود و در نهایت توانایی صحبت کردن را از دست بدهد.
۵. تومورهای مغزی یا آسیبهای تروماتیک مغزی:
وجود تومور در بخشهایی از مغز که مسئول تنظیم گفتار هستند یا وارد شدن ضربه شدید به سر (مانند تصادف یا سقوط) میتواند به اختلالات گفتاری منجر شود. بسته به محل آسیب، ممکن است فرد در تولید کلمات، تلفظ صحیح یا حتی درک زبان دچار مشکل گردد.
این بیماریها هم از نظر فیزیولوژیک و هم از نظر روانی میتوانند تأثیر عمیقی بر کیفیت زندگی فرد بگذارند. در بسیاری از موارد، گفتاردرمانی میتواند در بهبود یا حفظ تواناییهای گفتاری نقش مؤثری ایفا کند.
انواع اختلالات گفتار و تکلم در سالمندان
اختلالات گفتار در سالمندان میتوانند به دلایل مختلفی از جمله تغییرات طبیعی مرتبط با سن یا ابتلا به بیماریهای زمینهای بروز کنند. این اختلالات ممکن است بر جنبههای مختلف گفتار مانند تولید صدا، وضوح کلمات، آهنگ و سرعت صحبت کردن یا حتی درک و بیان زبان تأثیر بگذارند. به طور کلی، انواع اختلالات گفتار در سالمندان را میتوان به چند دسته اصلی تقسیم کرد:
| اختلال | تعریف | ویژگیهای کلیدی | علتهای شایع |
|---|---|---|---|
| دیسآرتری (Dysarthria) | اختلال در تلفظ و حرکت عضلات گفتار | شل حرف زدن، صدای نامفهوم، تغییر تُن صدا | سکته، پارکینسون، آسیب مغزی |
| آفازی (Aphasia) | مشکل در درک یا تولید زبان | فراموشی کلمات، جملات ناقص، عدم توانایی بیان | سکته مغزی، زوال عقل |
| اختلال صدا (Voice Disorders) | تغییر در کیفیت صدا | خشدار بودن صدا، قطع و وصل شدن صدا | ضعف عضلات حنجره، بیماریهای تنفسی |
| کم حرفی یا سکوت | کاهش میل به صحبت کردن | حرف نزدن طولانیمدت | افسردگی، انزوا، ضعف عضلات |
علت شل حرف زدن در سالمندان
شل حرف زدن در سالمندان بیشتر به علت ضعف عضلات مسئول تلفظ کلمات یا کاهش هماهنگی میان مغز و عضلات گفتاری ایجاد میشود. در این حالت، سالمند ممکن است کلمات را بهطور کشیده، بیرمق یا نامفهوم ادا کند یا در تکلم دچار کندی و یکنواختی شود. این مسئله میتواند باعث کاهش وضوح گفتار و سختی در برقراری ارتباط شود.
یکی از شایعترین دلایل بروز اینکه چرا سالمندان شل حرف میزنند، اختلالی به نام دیسآرتری (Dysarthria) است. همانطور که در بالا به آن اشاره شد، دیسآرتری به اختلالی گفته میشود که در آن به دلیل ضعف، سفتی یا ناهماهنگی عضلات گفتار (شامل زبان، لبها، حنجره و کام) تلفظ صحیح و واضح کلمات دچار مشکل میشود. علت بروز دیسآرتری میتواند بیماریهای نورولوژیک مانند سکته مغزی، پارکینسون، ALS یا سایر آسیبهای مغزی باشد.
علائم دیسآرتری در سالمندان ممکن است شامل موارد زیر باشد:
- شل یا بیحال بودن عضلات گفتار
- کشیده یا بریدهبریده ادا شدن کلمات
- کاهش بلندی و وضوح صدا
- یکنواخت شدن آهنگ و ریتم صحبت
- دشواری در کنترل تنفس هنگام گفتار
بنابراین، شل حرف زدن در سالمندان معمولاً تنها یک نشانه است که میتواند به اختلالات زمینهای جدیتر مانند دیسآرتری یا مشکلات مغزی و عصبی مرتبط باشد. شناسایی علت اصلی از طریق ارزیابی تخصصی توسط پزشک یا گفتاردرمانگر اهمیت زیادی دارد تا درمان مناسب انجام گیرد.
اختلال تکلم ناگهانی در سالمند
اگر سالمند بهطور ناگهانی دچار مشکل در تکلم شود، برای مثال نتواند کلمات را بهدرستی ادا کند، گفتارش نامفهوم یا بریدهبریده شود، یا بهطور کلی قدرت صحبت کردن را از دست بدهد، این وضعیت میتواند نشانهای جدی از یک مشکل حاد باشد. یکی از مهمترین دلایل این اتفاق، سکته مغزی یا حمله ایسکمیک گذرا (TIA) است.
در سکته مغزی به دلیل انسداد یا پارگی رگهای مغزی، خونرسانی به بخشی از مغز مختل میشود. اگر ناحیههای مرتبط با گفتار درگیر شوند، فرد بهصورت ناگهانی دچار آفازی (اختلال در درک یا تولید زبان) یا دیسآرتری (اختلال در وضوح تلفظ) میگردد.
حمله ایسکمیک گذرا (TIA) نیز علائمی مشابه سکته مغزی ایجاد میکند، با این تفاوت که این علائم معمولاً در عرض چند دقیقه تا چند ساعت بهبود مییابند. با این حال، TIA بهعنوان هشدار اولیه سکته مغزی تلقی میشود و نیاز به بررسی فوری دارد.
از دیگر علل اختلال تکلم ناگهانی در سالمندان میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- تومور مغزی: رشد تومور در بخشهای مربوط به گفتار میتواند باعث بروز ناگهانی یا تدریجی اختلال شود.
- آسیب یا ضربه به سر: سقوط یا تصادف ممکن است آسیب مغزی ایجاد کرده و تکلم را مختل کند.
- تشنج یا اختلالات متابولیک حاد: تغییرات ناگهانی در مواد شیمیایی بدن یا بروز حملات صرعی هم میتواند منجر به مشکل در گفتار شود.
چه زمانی باید سریع به اورژانس زنگ زد؟
اختلال تکلم ناگهانی در سالمند یک وضعیت اورژانسی است و نباید نادیده گرفته شود. اگر سالمند بهطور ناگهانی دچار لکنت، شل حرف زدن، ناتوانی در ادای کلمات یا قطع کامل تکلم شد، باید احتمال سکته مغزی یا TIA را جدی گرفت. شاید این موارد علائم مرگ سالمند باشد.
تشخیص سریع و شروع درمان میتواند نقشی حیاتی در حفظ جان و کیفیت زندگی فرد داشته باشد. بنابراین، در چنین شرایطی باید فوراً با اورژانس تماس گرفت و سالمند را به مرکز درمانی منتقل کرد.
عوارض اختلالات گفتار و تکلم در سالمندان
اختلالات گفتاری صرفاً یک مشکل ارتباطی نیستند، بلکه ممکن است عوارض گستردهای در پی داشته باشند:
- افسردگی و انزوای اجتماعی: سالمندی که قادر به بیان نیازها و احساساتش نباشد، به مرور از جمعهای خانوادگی و اجتماعی کنارهگیری میکند.
- کاهش کیفیت زندگی: لذت بردن از مکالمههای روزمره، شرکت در فعالیتهای اجتماعی یا حتی بیان نیازهای ساده مانند غذا و دارو تحتتأثیر قرار میگیرد.
- مشکلات تغذیه و بلع: در موارد شدیدتر مانند دیسآرتری، عضلات بلع نیز تحتتأثیر قرار میگیرند و سالمند ممکن است دچار سوءتغذیه یا خطر خفگی شود.
- مشکل در مراقبت پزشکی: بیان دقیق علائم بیماری به پزشکان دشوار میشود که میتواند باعث تأخیر در تشخیص و درمان مشکلات جسمی گردد.
درمانهای مختلف اختلالات گفتار در سالمندان
اختلالات گفتار در سالمندان میتوانند دلایل متنوعی داشته باشند، از تغییرات طبیعی مرتبط با افزایش سن گرفته تا بیماریهای عصبی و مغزی. به همین دلیل، درمان این اختلالات به نوع و شدت مشکل و همچنین علت زمینهای آن بستگی دارد. در بسیاری از موارد، هدف درمان بازگرداندن تواناییهای گفتاری تا حد امکان و بهبود کیفیت زندگی فرد است. گاهی نیز تمرکز درمان بر حفظ تواناییهای باقیمانده و جلوگیری از پیشرفت بیشتر مشکل خواهد بود.
درمانها ممکن است شامل مداخلات تخصصی مانند گفتاردرمانی، دارودرمانی، مداخلات روانشناختی و در برخی موارد، روشهای پزشکی یا جراحی باشند. ترکیب این روشها با توجه به شرایط هر سالمند، بهصورت شخصیسازیشده توسط تیم درمانی تعیین میشود.
گفتاردرمانی تخصصی
یکی از اصلیترین روشهای درمانی اختلالات تکلم، استفاده از خدمات گفتاردرمانی است که توسط متخصصان آموزشدیده و باتجربه ارائه میشود. این خدمات با توجه به نوع و شدت اختلال، برنامهریزی و شخصیسازی میشوند و میتوانند شامل موارد زیر باشند:
- تمرینات تلفظی و زبانی:
این تمرینات به بهبود وضوح و درستی تلفظ کلمات کمک میکنند. گفتاردرمانگر با ارائه تمرینهای هدفمند، فرد را تشویق میکند تا نحوه قرارگیری زبان، لبها و فک را در هنگام گفتن صداها و کلمات به درستی انجام دهد. به مرور زمان این تمرینها باعث افزایش توانایی فرد در ادای صحیح واژهها میشود. - تمرینهای کنترل تنفس و آهنگ صدا:
در بسیاری از اختلالات تکلم، تنفس و ریتم صدا دچار مشکل میشود. گفتاردرمانگران با آموزش تکنیکهای کنترل نفسگیری، تنظیم شدت صدا و آهنگ گفتار، به فرد کمک میکنند تا با آرامش و هماهنگی بهتر صحبت کند. این موضوع بهویژه برای افرادی با دیسآرتریا و آفازی اهمیت دارد. - تمرینهای روانسازی و بهبود مهارتهای ارتباطی:
برخی افراد در کنار مشکلات تلفظی، دچار لکنت یا کندی در بیان کلمات هستند. در این بخش از گفتاردرمانی، تمرینهایی برای روانسازی گفتار، افزایش سرعت و هماهنگی بین ذهن و بیان ارائه میشود. همچنین مهارتهای ارتباط غیرکلامی، مانند استفاده از حرکات دست و حالتهای چهره، نیز آموزش داده میشود تا ارتباط مؤثرتر برقرار گردد. - استفاده از وسایل و تکنولوژیهای کمکی:
در برخی موارد، گفتاردرمانگر ممکن است از ابزارهایی مانند نرمافزارهای گفتاری، اپلیکیشنهای تمرینی یا دستگاههای تقویت صدا استفاده کند تا فرآیند درمانی را مؤثرتر و جذابتر سازد.
درمان دارویی در اختلالات گفتار
در بسیاری از موارد، اختلالات گفتار بهعنوان یک پیامد یا نشانه از بیماریهای زمینهای دیگر بروز میکنند. در چنین شرایطی، درمان و کنترل بیماری اصلی نقش بسیار مهمی در بهبود وضعیت گفتاری فرد دارد. برخی از نمونههای رایج شامل موارد زیر هستند:
- داروهای کنترل بیماری پارکینسون:
بیماری پارکینسون میتواند باعث کندی حرکت، لرزش و مشکلات گفتاری شود. داروهایی مانند لوودوپا و آگونیستهای دوپامین به بهبود عملکرد حرکتی و در نتیجه بهبود توانایی گفتار در این بیماران کمک میکنند. - داروهای ضد افسردگی:
افسردگی شدید ممکن است باعث کاهش تمایل به صحبت کردن، کندی کلام و حتی اختلال در بیان احساسات شود. در این موارد، استفاده از داروهای ضد افسردگی زیر نظر پزشک میتواند به بهبود وضعیت روانی و افزایش انگیزه و توانایی در برقراری ارتباط کمک کند. - داروهای بهبود جریان خون مغزی (در بیماران سکتهای):
پس از سکته مغزی، بسیاری از بیماران دچار اختلالات گفتار و زبان میشوند. داروهایی که به بهبود جریان خون مغز و پیشگیری از آسیبهای بیشتر کمک میکنند، مثل داروهای ضد انعقاد خون یا داروهای کاهش فشار خون، نقش حمایتی مهمی در کنار توانبخشی گفتاری دارند. - داروهای کنترل التهابات یا اختلالات عصبی دیگر:
در بیماریهایی نظیر مولتیپل اسکلروزیس (MS) یا برخی بیماریهای التهابی عصبی، داروهای خاصی برای کنترل التهاب و کاهش آسیب به سیستم عصبی مرکزی تجویز میشوند که میتوانند به کاهش شدت اختلال گفتار کمک کنند.
در نهایت باید توجه داشت که درمان دارویی به تنهایی معمولاً کافی نیست و باید در کنار روشهای توانبخشی مانند گفتاردرمانی و تمرینهای اختصاصی انجام گیرد تا بهترین نتیجه حاصل شود. تصمیمگیری درباره نوع و دوز داروها حتماً باید توسط پزشک متخصص مغز و اعصاب یا روانپزشک انجام شود.
تکنولوژیهای کمکارتباطی در اختلالات گفتار
برای افرادی که به دلیل شدت اختلال، توانایی صحبت کردن خود را بهطور کامل یا تا حد زیادی از دست دادهاند، استفاده از تکنولوژیهای کمکارتباطی (AAC: Augmentative and Alternative Communication) میتواند امکان برقراری ارتباط را فراهم کند. این تکنولوژیها شامل ابزارها و نرمافزارهایی هستند که به فرد کمک میکنند پیام خود را به دیگران منتقل کند. برخی از نمونههای قابل استفاده در ایران و جهان عبارتاند از:
- دستگاههای تبدیل متن به صدا (Speech Generating Devices):
این دستگاهها به کاربر اجازه میدهند تا متن دلخواه را تایپ کند و دستگاه آن را به صدای طبیعی تبدیل میکند. نمونههای حرفهای و تخصصیتر آنها (مانند دستگاههای Tobii Dynavox) در ایران بهصورت مستقیم در دسترس نیستند، اما نرمافزارها و اپلیکیشنهای مشابه با عملکرد نزدیک در دسترس هستند. - اپلیکیشنهای موبایلی ایرانی و خارجی:
- اپلیکیشنهای فارسیزبان مانند “گویان”، “صدابخش” و برخی ابزارهای مبتنی بر اندروید که امکان تبدیل متن به گفتار فارسی را دارند، بهراحتی از فروشگاههای داخلی قابل دانلود هستند.
- اپلیکیشنهای خارجی مثل Proloquo2Go یا Grid 3، با امکانات پیشرفتهتر در ایران محدودیت دسترسی دارند و ممکن است نیاز به نسخههای کرکشده یا VPN برای دانلود آنها باشد.
- تابلوهای تصویری و نوشتاری (Communication Boards):
این تابلوها شامل تصاویر، نمادها و کلمات کلیدی هستند که فرد میتواند با اشاره به آنها منظور خود را بیان کند. در ایران، بسیاری از کلینیکهای گفتاردرمانی از نسخههای چاپی این تابلوها استفاده میکنند، و حتی فایلهای PDF آنها در فضای مجازی قابل تهیه است. - ابزارهای مبتنی بر هوش مصنوعی (AI Assistive Tools):
در کشورهای پیشرفته ابزارهایی وجود دارند که مبتنی بر هوش مصنوعی و شناسایی چهره یا حرکت چشم کار میکنند (Eye-Tracking Communication Devices)، اما این ابزارها در ایران بهصورت عمومی در دسترس نیستند و بیشتر جنبه تحقیقاتی یا وارداتی دارند.
مشاوره روانشناسی
کمک به سالمند برای مقابله با احساسات منفی ناشی از ناتوانی در تکلم بسیار مهم است. حضور روانشناس در کنار برنامههای درمانی پیشنهاد میشود تا از طریق مشاوره روانشناسی به کاهش اضطراب و افسردگی کمک کند. از طرفی، درمان اضطراب در سالمند نقش کلیدی در بهبود کیفیت زندگی و افزایش تمایل به ارتباط دارد، چرا که اضطراب میتواند مشکلات گفتاری را تشدید کند و روند بهبودی را کند سازد.
نقش پرستار در منزل و مراقبتهای خانگی
در کشورهایی مانند ایران که خانوادهها تمایل به نگهداری سالمندان در منزل دارند، نقش پرستار خانگی پررنگ میشود.
وظایف پرستار شامل:
- همراهی در تمرینهای گفتاردرمانی
- مراقبت از وضعیت تغذیه و بلع سالمند
- کمک به برقراری ارتباط میان سالمند و اعضای خانواده
- تشخیص تغییرات ناگهانی در وضعیت گفتار و اطلاعرسانی به پزشک
نقش خانواده در بهبود ارتباط با سالمند دچار اختلال گفتار
نقش خانواده در نگهداری سالمند تنها به تأمین نیازهای جسمی محدود نمیشود، بلکه حمایت روانی و ایجاد ارتباط مؤثر نیز اهمیت زیادی دارد. آگاهیبخشی به خانوادهها در خصوص روشهای ارتباط با سالمند دچار اختلال گفتار میتواند به بهبود وضعیت روحی و حفظ تواناییهای گفتاری سالمند کمک کند.
برخی نکات کلیدی در این زمینه عبارتاند از:
- صبر و حوصله در شنیدن صحبتهای سالمند و ندادن واکنشهای عجولانه یا خستهکننده.
- استفاده از جملات کوتاه، ساده و قابل فهم برای جلوگیری از گیج شدن یا خستگی ذهنی سالمند.
- حفظ تماس چشمی و توجه کامل هنگام صحبت کردن با سالمند تا احساس شنیده شدن و ارزشمندی را به او منتقل کند.
- تشویق سالمند به ادامه تمرینهای گفتاردرمانی و مشارکت در فعالیتهای اجتماعی برای جلوگیری از انزوا و کاهش اعتمادبهنفس.
- ایجاد محیطی آرام و بدون حواسپرتی هنگام مکالمه تا تمرکز سالمند حفظ شود.
بهطور کلی، نقش خانواده در نگهداری سالمند شامل فراهم آوردن فضایی حمایتگرانه و ارتباطی مثبت است که به حفظ و تقویت تواناییهای گفتاری و عاطفی سالمند کمک میکند.
سخن آخر
اختلال گفتار و تکلم در سالمندان یکی از مسائل کمتر مطرحشده اما بسیار مهم است. از کم حرفی در سالمند گرفته تا موارد شدیدتر مانند اختلال تکلم ناگهانی در سالمند یا دیسآرتری همه و همه میتوانند نشانگر تغییراتی در بدن و ذهن سالمند باشند که نیاز به توجه تخصصی دارند.
نادیده گرفتن این مشکلات میتواند کیفیت زندگی سالمند و حتی خانواده را تحت تأثیر قرار دهد. خوشبختانه با پیشرفت علم گفتاردرمانی، روشهای دارویی، تکنولوژیهای کمکارتباطی و همراهی پرستاران متخصص، بخش قابلتوجهی از این مشکلات قابل کنترل و بهبود هستند. توصیه ما به خانوادهها و مراقبین سالمندان این است که در صورت مشاهده هرگونه تغییر در نحوه صحبتکردن عزیزانشان، بهموقع اقدام به بررسی و مشاوره پزشکی نمایند. پیشگیری و مداخله زودهنگام میتواند نقش مهمی در حفظ عزت نفس و کیفیت زندگی سالمندان ایفا کند.
سوالات متداول
